آنها همان نسبت است كه بين بناء و تأسيس و تعمير و تجديد به نظر ميرسد پس لازمهء انصاف و حقگزارى اين بوده است كه مصنّف ( ره ) به اين امر بصراحت لهجه تصريح كند و چون نكرده است مايهء بسى حيرت و تعجّب گرديده است . . . ! تنها نگارنده نيست كه در اين مورد از ملاحظهء اين امر تعجّب مىكند بلكه هر نويسنده و عالمى چون بچنين كارى برخورده و مثل اين عملى را ديده است انگشت حيرت بدندان تعجّب گزيده است . علّامهء مجلسى ( ره ) در فصل دوم از مقدّمهء بحار نسبت بربيع الشيعهء ابن طاوس رضوان اللّه عليه چنين گفته « 1 » : « و تركنا كتاب ربيع الشيعة لموافقته لكتاب اعلام الورى فى جميع الابواب و الترتيب و هذا ممّا يقضى منه العجب » . يعنى ما در اين كتاب بحار از كتاب ربيع الشيعهء ابن طاوس ( ره ) نقل نكرديم براى آنكه آن كتاب با اعلام الورى تأليف شيخ طبرسى در همهء ابواب و ترتيب مطابق و موافق است تا چه رسد بمطالب و هيچگونه اختلافى ميان آنها به نظر نميرسد و ما نيز چون از اعلام الورى نقل كرده‌ايم پس از ربيع الشيعه نقل نكرديم ليكن اين اتّفاق نظر به آنكه بسيار بعيد است كه از قبيل توارد فكر دو مؤلّف نامبرده بوده باشد شخص را در درياى تعجّب غوطه‌ور مىكند . حجة الاسلام تبريزى ( ره ) در خاتمهء صحيفة الابرار كه از نفائس كتب و مشتمل بر تحقيقات مهمهء دقيقه است نسبت بكتاب عوالم چنين گفته « 2 » : « كتاب عوالم العلوم للشّيخ المحدّث الجليل عبد اللّه بن نور اللّه البحرانىّ رحمه اللّه تلميذ مولانا المجلسىّ رحمه اللّه و هو مائة و عشرون مجلّدة ، و جلّ ما فيه من الاخبار و البيانات لو لم يكن كلّها على ما يظهر من مجلّداته الّتى وقفنا عليها مأخوذة من البحار بتغيير اسلوب فى التّرتيب و لا بأس بذلك فى الاخبار و انّما العجب بياناته المذكورة فيها

--> ( 1 ) - - ج 1 چاپ گمپانى ص 13 ، س 5 . ( 2 ) - - ج 2 ؛ ص 455 ؛ س 11 - 17 .